Choć ponad 80% polskich firm wdraża już rozwiązania oparte na sztucznej inteligencji, prawdziwym wyzwaniem w 2026 roku nie jest technologia, lecz brak zaawansowanych kompetencji cyfrowych i historyczny spadek inwestycji. Polskie małe i średnie przedsiębiorstwa znajdują się na końcu unijnej stawki pod względem gotowości do transformacji AI, co może zaważyć na ich przyszłej konkurencyjności.
Sztuczna inteligencja przestała być postrzegana jako eksperyment, a stała się kluczowym elementem budowania przewagi rynkowej. Jak podkreśla Andreas Maierhofer, prezes T-Mobile Polska, widać wyraźną zmianę w podejściu do tej technologii. Firmy coraz częściej patrzą na AI przez pryzmat konkretnych rezultatów biznesowych, odchodząc od wdrożeń motywowanych wyłącznie ciekawością.
Potwierdzają to dane z raportu „Monitor Transformacji Cyfrowej Biznesu”, z którego wynika, że ponad 80% firm nad Wisłą wdraża już rozwiązania oparte na AI, a 95% korzysta z usług chmurowych. Jednak inne analizy rzucają na te dane odmienne światło. Według części raportów zaledwie 23% polskich przedsiębiorstw faktycznie wykorzystuje sztuczną inteligencję. Ta rozbieżność może sugerować, że choć wiele firm deklaruje implementację, to w praktyce dotyczy to często podstawowych narzędzi, a nie głębokiej integracji AI ze strategią działania.
Największym wyzwaniem dla polskiej gospodarki nie jest dostępność technologii, lecz zdolność do jej skutecznego wdrożenia i skalowania. Problem ten jest szczególnie widoczny w sektorze małych i średnich przedsiębiorstw, które stanowią fundament gospodarki. Aż 74,9% przebadanych MŚP w Polsce deklaruje posiadanie jedynie podstawowych kompetencji cyfrowych w zakresie wdrażania AI, a 16,5% ocenia, że nie posiada praktycznie żadnych.
Umiejętności pracowników mogą zadecydować o tym, czy gospodarka skorzysta na transformacji technologicznej, ponieważ to od ich zdolności do integracji nowych narzędzi z profilem działalności firm zależy skuteczność wdrażania sztucznej inteligencji.
Pod względem kompetencji cyfrowych polskie MŚP znajdują się na końcu unijnej stawki, daleko za dużymi korporacjami. Eksperci podkreślają, że bez inwestycji w rozwój pracowników, szczególnie w obszarze analizy i interpretacji danych, Polska może nie wykorzystać w pełni potencjału rewolucji technologicznej.
Problem luki kompetencyjnej jest pogłębiany przez niepokojące trendy inwestycyjne. Z analiz Pekao wynika, że w ciągu ostatniej dekady nakłady inwestycyjne w sektorze MŚP spadły o 17%. Taki stan rzeczy bezpośrednio wpływa na konkurencyjność firm i spowalnia tempo wdrażania innowacji, w tym rozwiązań opartych na AI.
Ograniczenie inwestycji prowadzi do zmniejszenia liczby dużych firm z polskim kapitałem i hamuje internacjonalizację średnich przedsiębiorstw. Chociaż część firm zapowiada zwiększenie nakładów na lata 2026–2027, odwrócenie wieloletniego, negatywnego trendu będzie kluczowe dla zapewnienia Polsce miejsca w czołówce gospodarek napędzanych przez nowe technologie.
Aleksander Fedoruk, „Sztuczna inteligencja zmienia polski biznes. Firmy stawiają na AI i rozwój”, Forbes Polska, 2026, https://www.forbes.pl/sztuczna-inteligencja-zmienia-polski-biznes-firmy-stawiaja-na-ai-i-rozwoj/nqhcgjf
„Kompetencje pracowników mogą stać się wąskim gardłem rewolucji SI. Polskie MŚP na końcu unijnej stawki”, pkb24.pl, https://pkb24.pl/kompetencje-pracownikow-moga-stac-sie-waskim-gardlem-rewolucji-si-polskie-msp-na-koncu-unijnej-stawki/
„Polskie firmy ograniczają reinwestycje. W sektorze MŚP nakłady spadły o 17 proc. w ciągu dekady”, focusonbusiness.eu, https://focusonbusiness.eu/pl/wiadomosci/polskie-firmy-ograniczaja-reinwestycje-w-sektorze-msp-naklady-spadly-o-17-proc-w-ciagu-dekady/38226
„Tylko 23% polskich firm korzysta z AI. Pozostałe muszą walczyć o konkurencyjność”, egospodarka.pl, https://www.egospodarka.pl/197096,Tylko-23-polskich-firm-korzysta-z-AI-Pozostale-musza-walczyc-o-konkurencyjnosc,1,39,1.html
