Ponad 550 polskich przedsiębiorstw wodociągowo-kanalizacyjnych wdraża projekty w ramach programu „Cyberbezpieczne Wodociągi”. Jednak realizację kluczowych dla bezpieczeństwa państwa inwestycji komplikuje gwałtowny wzrost cen serwerów i pamięci masowych, zmuszając beneficjentów do rewizji planów.
Program „Cyberbezpieczne Wodociągi”, realizowany przez NASK oraz Centrum Projektów Polska Cyfrowa, spotkał się z ogromnym odzewem. Zgłosiło się do niego łącznie 896 podmiotów z samorządów i spółek, a ponad 550 z nich podpisało już umowy na dofinansowanie. Inicjatywa jest odpowiedzią na rosnącą liczbę cyberataków na infrastrukturę krytyczną, której wrażliwość boleśnie obnażył niedawny rosyjski atak na stację uzdatniania wody w Jabłonnie Lackiej.
Eksperci podkreślają, że hakerzy coraz częściej celują w słabiej chronione ogniwa, a sparaliżowanie systemu wodociągowego może nieść za sobą katastrofalne skutki społeczne i gospodarcze. Dlatego tak istotne jest kompleksowe wzmacnianie odporności cyfrowej całego sektora, który jest fundamentem bezpieczeństwa publicznego.
Gdy beneficjenci programu przystępują do wdrożeń, napotykają na poważną barierę – gwałtownie rosnące ceny kluczowych komponentów IT. Największe podwyżki odnotowano w przypadku serwerów, pamięci i nośników danych. Sytuacja ta stawia wiele przedsiębiorstw wodociągowych w trudnym położeniu, zmuszając je do weryfikacji pierwotnych założeń projektowych i budżetów.
Eksperci ostrzegają, że beneficjenci mogą stanąć przed koniecznością modyfikacji planów zakupowych, ale bez kompromisów w obszarze bezpieczeństwa.
Konieczne staje się szukanie optymalnych rozwiązań, które pozwolą zrealizować cele programu, czyli realne podniesienie poziomu cyberbezpieczeństwa, bez rezygnacji z kluczowych technologii ochronnych. Priorytetem pozostaje zapewnienie ciągłości dostaw wody dla mieszkańców.
Program, finansowany ze środków Krajowego Planu Odbudowy, oferuje dotacje nie tylko na ochronę tradycyjnej infrastruktury informatycznej (IT), ale również technologii operacyjnej (OT), która bezpośrednio steruje procesami uzdatniania i dystrybucji wody. Wsparcie obejmuje szeroki wachlarz działań i technologii mających na celu uszczelnienie systemów i podniesienie gotowości na incydenty.
Wśród rekomendowanych i finansowanych rozwiązań znajdują się między innymi:
Dzięki tym działaniom polskie wodociągi mają stać się znacznie bardziej odporne na stale ewoluujące metody działania cyberprzestępców, co jest inwestycją w bezpieczeństwo każdego z nas.
Mikołaj Marszycki, „550 polskich wodociągów inwestuje w cyberbezpieczeństwo. Problemem są rosnące ceny sprzętu IT”, ITwiz, 2026. https://itwiz.pl/550-polskich-wodociagow-inwestuje-w-cyberbezpieczenstwo-problemem-sa-rosnace-ceny-sprzetu-it/
NASK, „Cyberbezpieczne wodociągi – inwestycja w jutro”, nask.pl. https://www.nask.pl/aktualnosci/cyberbezpieczne-wodociagi-inwestycja-w-jutro
„Cyberbezpieczne wodociągi 2025 – dotacja na ochronę IT i OT”, IT Punkt. https://itpunkt.pl/artykuly-eksperckie/cyberbezpieczne-wodociagi-2025-dotacja-na-ochrone-it-i-ot/
„Podpisanie umowy grantowej w programie „Cyberbezpieczne Wodociągi””, Izba Gospodarcza „Wodociągi Polskie”. https://wodociagi.pl/podpisanie-umowy-grantowej-w-programie-cyberbezpieczne-wodociagi/
„Program Cyberbezpieczne Wodociągi – wkrótce nabór wniosków o dofinansowanie działań zwiększających odporność operacyjną”, SEKA S.A. https://www.seka.pl/program-cyberbezpieczne-wodociagi-wkrotce-nabor-wnioskow-o-dofinansowanie-dzialan-zwiekszajacych-odpornosc-operacyjna
