Ministerstwo Finansów poinformowało 15 czerwca 2026 roku, że deficyt budżetu państwa po maju przekroczył 108 mld zł, co stanowi prawie 40% planu na cały rok. Narastająca dziura w finansach publicznych rzutuje bezpośrednio na kluczowe sektory, w tym na ochronę zdrowia, gdzie pomimo gigantycznej dotacji Narodowy Fundusz Zdrowia wciąż boryka się z luką finansową szacowaną na 23 miliardy złotych.
Zgodnie z danymi opublikowanymi przez resort finansów, po pierwszych pięciu miesiącach 2026 roku dochody budżetu państwa wyniosły ponad 233,3 mld zł, podczas gdy wydatki sięgnęły przeszło 341,5 mld zł. Wygenerowało to deficyt na poziomie nieco ponad 108 mld zł, co stanowi realizację rocznego planu na poziomie blisko 40 procent. Szybkie tempo narastania deficytu budzi obawy o stabilność finansowania zadań publicznych w drugiej połowie roku i może prowadzić do konieczności szukania oszczędności.
System ochrony zdrowia jest jednym z głównych obszarów odczuwających skutki napiętej sytuacji finansowej państwa. W 2026 roku Narodowy Fundusz Zdrowia otrzymał z budżetu państwa rekordową dotację w wysokości 26 miliardów złotych, która miała ustabilizować jego płynność. Jednak nawet tak znaczący zastrzyk gotówki nie rozwiązuje problemu systemowego niedofinansowania.
Eksperci wskazują, że pomimo wsparcia, w systemie wciąż brakuje około 23 miliardów złotych do zbilansowania niezbędnych wydatków. Zgodnie z analizami, narastający deficyt NFZ wynika m.in. z restrykcji nakładanych przez regułę wydatkową oraz prowadzi do dalszych ograniczeń w dostępie pacjentów do świadczeń medycznych.
Na alarm bije Ogólnopolski Związek Zawodowy Lekarzy (OZZL), który od dawna zwraca uwagę na postępującą degradację publicznej opieki zdrowotnej. W ocenie związku, pogłębiające się problemy finansowe NFZ niosą ze sobą poważne ryzyka dla całego systemu. OZZL ostrzega przed niekontrolowaną prywatyzacją systemu ochrony zdrowia w Polsce, podkreślając, że bez zdecydowanych reform dalsza degradacja publicznej opieki zdrowotnej jest nieunikniona.
OZZL podkreśla, że bez kompleksowych i odważnych zmian, pacjenci będą skazani na coraz dłuższe kolejki i ograniczony dostęp do leczenia w ramach ubezpieczenia publicznego.
Skomplikowaną sytuację prawno-finansową odzwierciedlają działania prezydenta Karola Nawrockiego. Choć złożył on podpis pod ustawą budżetową na 2026 rok, to jednocześnie, ze względu na wątpliwości, skierował ją do Trybunału Konstytucyjnego w trybie kontroli następczej. Prezydent jasno zasygnalizował, że oczekuje od rządu i parlamentu podjęcia prac nad rozwiązaniami, które zapewnią systemowi ochrony zdrowia przewidywalne i stabilne finansowanie w kolejnych latach, uniezależniając je od bieżącej sytuacji budżetowej.
MF: deficyt budżetu państwa po maju wyniósł nieco ponad 108 mld zł, Prawo.pl, 2026, https://www.prawo.pl/podatki/mf-deficyt-budzetu-panstwa-po-maju-wyniosl-nieco-ponad-108-mld-zl,1546682.html
NFZ: 26 mld zł dotacji, a nadal brakuje 23 mld. Prezydent Nawrocki podpisał ustawę budżetową, ale oczekuje zmian, TVN24, https://tvn24.pl/zdrowie/nfz-26-mld-zl-dotacji-a-nadal-brakuje-23-mld-prezydent-nawrocki-podpisal-ustawe-budzetowa-ale-oczekuje-zmian-st8859195
OZZL alarmuje: narasta deficyt NFZ, rośnie ryzyko dzikiej prywatyzacji, Medonet, https://www.medonet.pl/biznes-system-i-zdrowie/trendy-w-ochronie-zdrowia,ozzl-alarmuje–narasta-deficyt-nfz–rosnie-ryzyko-dzikiej-prywatyzacji,artykul,60271750.html
NFZ na kroplówce z budżetu. 26 mld zł dotacji nie zamyka luki, Rynek Zdrowia, https://www.rynekzdrowia.pl/Finanse-i-zarzadzanie/NFZ-na-kroplowce-z-budzetu-26-mld-zl-dotacji-nie-zamyka-luki,280174,1.html
