Ryzyko prawne, a nie kredytowe, stało się największym problemem dla stabilności polskiego sektora bankowego w 2026 roku. W skali globalnej jest to ewenement, który zmusił krajowy sektor bankowy do odpisania niemal połowy swoich kapitałów, budząc obawy o długoterminowe konsekwencje dla całej gospodarki.
W działalności polskich banków ryzyko prawne waży obecnie więcej niż tradycyjne ryzyko kredytowe, związane z niespłacaniem zobowiązań przez klientów. Eksperci podkreślają, że taka sytuacja jest anomalią nie tylko na tle Europy, ale i całego świata. Nigdzie indziej sektor bankowy nie został w tak dużym stopniu obciążony kosztami wynikającymi z niejasności i wadliwości systemu prawnego.
Mimo że ogólna ocena stabilności systemu finansowego pozostaje pozytywna, to właśnie ten specyficzny rodzaj ryzyka został zidentyfikowany jako istotne i najbardziej nieprzewidywalne zagrożenie. Skala problemu jest bezprecedensowa i stawia polskie instytucje finansowe w wyjątkowo trudnej pozycji konkurencyjnej.
Podczas tegorocznego Forum Bankowego 2026 padły wyjątkowo mocne słowa na temat kondycji polskiego wymiaru sprawiedliwości w kontekście spraw gospodarczych. Uczestnicy debaty byli zgodni, że głównym problemem jest prawo, które tworzy „pokusę nadużycia” i generuje spektakularne obciążenia, z którymi sądy nie są w stanie sobie poradzić.
Polski system orzeczniczy abdykował.
Tymi słowami sytuację podsumował prezes Banku Pekao, Cezary Stypułkowski, wskazując na bezradność instytucji państwa wobec narastającego kryzysu prawnego w sektorze finansowym. Jego zdaniem, skala problemu przerosła zdolności adaptacyjne zarówno banków, jak i sądów.
Bezpośrednim skutkiem eskalacji ryzyka prawnego są gigantyczne straty finansowe. Jak wynika z analiz przedstawionych przez ekspertów, polski sektor bankowy na skutek zdarzeń o charakterze prawnym odpisał już praktycznie połowę swojego kapitału. To cios, który znacząco osłabił fundamenty finansowe banków i wpłynął na spadek ich zysków, co potwierdzają najnowsze dane NBP.
Główne skutki tej sytuacji dla gospodarki to:
Eksperci ostrzegają, że bez pilnych i systemowych zmian w obszarze prawa i sądownictwa, ten najsłabszy punkt polskiego systemu finansowego będzie w dalszym ciągu zagrażał stabilności całej gospodarki.
„Najsłabsze punkty systemu. Oto co zagraża finansom Polski”, Money.pl, https://www.money.pl/gospodarka/najslabsze-punkty-systemu-oto-co-zagraza-finansom-polski-7298629692901408a.html
„System finansowy stabilny, ryzyko podwyższone”, ObserwatorFinansowy.pl, https://www.obserwatorfinansowy.pl/tematyka/rynki-finansowe/bankowosc/system-finansowy-stabilny-ryzyko-podwyzszone/
„Forum Bankowe 2026: polski system orzeczniczy abdykował”, Bank.pl, https://bank.pl/forum-bankowe-2026-polski-system-orzeczniczy-abdykowal/
„Tąpnięcie zysków banków. NBP: nowe dane”, Money.pl, https://www.money.pl/banki/tapniecie-zyskow-bankow-nbp-nowe-dane-7292635476212160a.html
