Niezależna Rada Fiskalna ostro krytykuje projekt budżetu na 2027 rok, zarzucając rządowi utrwalanie „trwałej i głębokiej nierównowagi” finansów publicznych. Eksperci ostrzegają, że opieszałość w reformach grozi scenariuszem, w którym to rynki finansowe wymuszą na Polsce bolesne oszczędności.
W opinii dotyczącej projektu przyszłorocznego budżetu, Rada Fiskalna nie pozostawia suchej nitki na planach rządu. Zdaniem tego organu doradczego, projekt nie tylko nie rozwiązuje istniejących problemów, ale wręcz je pogłębia. Deficyt budżetowy został oceniony jako „bardzo wysoki, trwały i uporczywy”. Taka diagnoza stawia pod znakiem zapytania stabilność finansów publicznych w najbliższych latach.
Rada wskazuje, że obecna sytuacja to nie wynik jednorazowych zdarzeń, lecz konsekwencja decyzji podejmowanych przez osoby odpowiedzialne za finanse państwa w latach 2019-2026. Eksperci ostrzegają przed dalszym odkładaniem reform.
Projekt budżetu utrwala trwałą i głęboką nierównowagę finansów publicznych.
Według Rady, rząd działa zbyt opieszale, co zwiększa ryzyko utraty zaufania rynków finansowych. W czarnym scenariuszu to właśnie presja inwestorów, a nie suwerenne decyzje rządu, może wymusić nagłe i dotkliwe cięcia, które uderzą w gospodarkę i obywateli.
W debacie publicznej często wskazuje się na rosnące wydatki na obronność jako główne źródło problemów budżetowych. Rada Fiskalna jednoznacznie stwierdza jednak, że nie jest to główna przyczyna obecnego deficytu. Problemy mają znacznie głębsze korzenie i wynikają z wieloletnich decyzji politycznych, które doprowadziły do powstania systemowej luki między dochodami a wydatkami państwa. Wskazuje się między innymi na skutki polityki podatkowej, które w ocenie niektórych ekspertów doprowadziły do erozji bazy dochodowej budżetu.
Polska, jak wynika z analiz, traci swoją „poduszkę finansową”, a nad krajem wisi groźba objęcia unijną procedurą nadmiernego deficytu. Byłby to wyraźny sygnał dla rynków międzynarodowych, że sytuacja finansowa kraju wymaga pilnej interwencji.
Ministerstwo Finansów nie zgadza się z tak ostrą oceną Rady Fiskalnej. W oficjalnej odpowiedzi resort zarzucił Radzie, że ta wyszła poza swoje ustawowe kompetencje, oceniając nie tylko projekt budżetu na 2027 rok, ale również sytuację finansową z lat ubiegłych. Ten spór kompetencyjny nie zmienia jednak faktu, że rząd stoi przed fundamentalnym dylematem.
Aby skutecznie walczyć z narastającym zadłużeniem i ustabilizować finanse publiczne, konieczne będą trudne decyzje. Możliwe ścieżki to cięcie wydatków lub podnoszenie podatków. Każda z tych opcji jest politycznie kosztowna i wiąże się z negatywnymi skutkami społecznymi. Brak zdecydowanych działań może jednak doprowadzić do znacznie poważniejszego kryzysu w przyszłości, co podkreślają zarówno niezależni eksperci, jak i Rada Fiskalna.
Nie możemy być ślepi. Rada Fiskalna odpowiada Ministerstwu Finansów, Rzeczpospolita, https://www.rp.pl/budzet-i-podatki/art45143861-nie-mozemy-byc-slepi-rada-fiskalna-odpowiada-ministerstwu-finansow
Polska traci poduszkę finansową. Procedura nadmiernego deficytu momentem prawdy, Forbes, https://www.forbes.pl/opinie/polska-traci-poduszke-finansowa-procedura-nadmiernego-deficytu-momentem-prawdy/2jnlz82
Zbudowaliśmy sobie wewnętrzny raj podatkowy. Skutki widać w budżecie [WYWIAD], Money.pl, https://www.money.pl/finanse/zbudowalismy-sobie-wewnetrzny-raj-podatkowy-skutki-widac-w-budzecie-wywiad-7325098523818080a.html
Pęczniejący problem. „Z polskiego balonika schodzi powietrze” [OPINIA], Money.pl, https://www.money.pl/gospodarka/peczniejacy-problem-z-polskiego-balonika-schodzi-powietrze-opinia-7331119262906592a.html
