Technologia blockchain pozwala zamieniać przyszłe dochody sportowców, artystów czy firm w zbywalne tokeny. Jednak polskie prawo nie jest gotowe na tę rewolucję, co grozi ucieczką innowacyjnego rynku za granicę. Eksperci ostrzegają, że jeśli przepisy nie zostaną szybko dostosowane, obiecujący postęp może przejść Polsce koło nosa.
Wyobraźmy sobie obiecującego tenisistę, który, by sfinansować treningi i start w US Open, postanawia sprzedać fanom część swoich przyszłych dochodów z kontraktów sponsorskich. Dzięki technologii może to zrobić, emitując cyfrowe tokeny, które jego kibice mogą kupować, a następnie odsprzedawać. Taki mechanizm, opisany 21 czerwca 2026 roku przez eksperta prawnego Jacka Joniaka, staje się coraz bardziej realny.
Problem w tym, że o ile duże spółki giełdowe mają jasno określoną ścieżkę prawną do pozyskiwania kapitału poprzez emisję akcji, o tyle dla osób fizycznych czy mniejszych firm chcących stokenizować swoje przyszłe przychody brakuje klarownych regulacji. Obecne przepisy nie przystają do cyfrowej rzeczywistości, tworząc prawną próżnię. Istnieje ryzyko, że bez odpowiednich ram prawnych, ten innowacyjny rynek rozkwitnie, ale poza granicami Polski.
Podstawą tego mechanizmu jest technologia rejestrów rozproszonych, potocznie znana jako blockchain. W dużym uproszczeniu jest to zdecentralizowana baza danych, w której raz zapisana informacja staje się praktycznie niezmienna. Dzieje się tak dzięki jej powieleniu i weryfikacji przez wiele niezależnych komputerów (węzłów). Na takim rejestrze można zapisać nie tylko informację o własności tokenu, ale również tzw. smart kontrakt – program komputerowy automatycznie wykonujący określone zadania, np. wypłatę części dochodu posiadaczom tokenów.
Dzięki temu prawo do przyszłych zysków staje się zbywalnym, cyfrowym aktywem. To rozwiązanie otwiera zupełnie nowe możliwości finansowania dla twórców, sportowców i innowatorów, którzy nie mieszczą się w tradycyjnych ramach rynku kapitałowego.
Choć tokenizacja przyszłych dochodów wciąż czeka na regulacje, polscy sportowcy już teraz mają do czynienia z kryptoaktywami. Olimpijczycy, tacy jak Kacper Tomasiak, Paweł Wąsek i Władimir Semirunnij, otrzymali nagrody za swoje osiągnięcia częściowo w formie tokenów kryptowalutowych.
Ta sytuacja rodzi konkretne pytania podatkowe, na które eksperci mają już odpowiedź. Samo otrzymanie tokenów w formie nagrody jest zwolnione z podatku, jednak ich późniejsza sprzedaż lub zamiana na inną walutę (tradycyjną lub cyfrową) jest już zdarzeniem podlegającym opodatkowaniu. Dochód z takiej transakcji należy wykazać w rocznym zeznaniu podatkowym.
Polski ustawodawca próbuje nadgonić technologiczną rzeczywistość. W piątek, 19 czerwca 2026 roku, Sejm po raz trzeci przyjął ustawę o kryptoaktywach. Dwie poprzednie wersje zostały zawetowane przez prezydenta Karola Nawrockiego. Przyjęta ostatnio ustawa uwzględnia tylko jedną z prezydenckich poprawek, co pokazuje, jak skomplikowany i politycznie nacechowany jest proces tworzenia prawa dla tej nowej gałęzi gospodarki. Brak stabilnych i przemyślanych regulacji pozostaje główną barierą dla rozwoju rynku tokenizacji w Polsce.
Jacek Joniak, „Jak sprzedać przyszłość? Polskie prawo nie nadąża za technologią”, Rzeczpospolita, 2026, https://www.rp.pl/opinie-prawne/art44664991-jacek-joniak-jak-sprzedac-przyszlosc-polskie-prawo-nie-nadaza-za-technologia
Medaliści igrzysk w Mediolanie z cyfrowymi nagrodami. Fiskus już czeka, Business Insider Polska, https://businessinsider.com.pl/finanse/medalisci-igrzysk-w-mediolanie-z-cyfrowymi-nagrodami-fiskus-juz-czeka/2mlj1jr
Tokeny w nagrodę za medale. Oto kiedy trzeba będzie zapłacić podatek, Money.pl, https://www.money.pl/gospodarka/tokeny-w-nagrode-za-medale-oto-kiedy-trzeba-bedzie-zaplacic-podatek-7256355136420224a.html
Jak rozliczyć podatek od kryptowalut?, Kancelaria MW, https://kancelariamw.pl/jak-rozliczyc-podatek-od-kryptowalut/
Opodatkowanie kryptowalut, Kancelaria Skarbiec, https://kancelaria-skarbiec.pl/opodatkowanie-kryptowalut/
