Według prof. Anny Matysiak z Uniwersytetu Warszawskiego, stabilność zatrudnienia staje się warunkiem podjęcia decyzji o dziecku. Badania wskazują, że to jeden z najważniejszych czynników ekonomicznych.
Praca zawodowa nie tylko nie przeszkadza w macierzyństwie, ale jej stabilność jest coraz częściej koniecznym warunkiem do posiadania dzieci. Jak wyjaśnia prof. Anna Matysiak, laureatka Nagrody Fundacji na rzecz Nauki Polskiej 2025, wynika to z rosnących wymagań rynku pracy. Rodzice chcą inwestować w przyszłość swoich dzieci, aby te mogły sobie poradzić w dynamicznym otoczeniu, a to wymaga od nich stabilności finansowej.
W Polsce łączenie pracy z macierzyństwem było naturalne już w czasach PRL, jednak transformacja gospodarcza uczyniła rynek pracy znacznie bardziej konkurencyjnym. Dziś praca jest potrzebna nie tylko do utrzymania gospodarstwa domowego, ale także do realizacji aspiracji zawodowych kobiet. Trend ten jest widoczny również w krajach Europy Zachodniej i Stanach Zjednoczonych.
W ramach badań na Uniwersytecie Warszawskim przeprowadzono eksperyment, w którym respondentom przedstawiono różne scenariusze przyszłości. Obejmowały one m.in. dostęp do stabilnej pracy i mieszkań, zmiany w prawie aborcyjnym, lepszy dostęp do opieki instytucjonalnej czy większe zaangażowanie mężczyzn w opiekę nad dziećmi.
Wyniki badania jednoznacznie wskazały trzy czynniki jako zdecydowanie najważniejsze dla decyzji o posiadaniu potomstwa. Były to: dostęp do stabilnej, dobrze płatnej pracy, dostęp do mieszkań oraz liberalizacja prawa aborcyjnego, co podkreśla fundamentalne znaczenie bezpieczeństwa ekonomicznego i osobistego.
Zdaniem prof. Matysiak, transfery finansowe, takie jak program 800+, choć poprawiają jakość życia uboższych rodzin, nie rozwiązują problemu niskiej dzietności. Kluczowe jest zapewnienie dostępu do wysokiej jakości opieki instytucjonalnej – żłobków, przedszkoli i świetlic szkolnych, których w Polsce wciąż brakuje.
Niezwykle istotne jest również wsparcie ze strony partnerów i ich aktywne uczestnictwo w opiece nad dziećmi. Decyzje o rodzicielstwie są podejmowane w parze, a niepewność na rynku pracy, potęgowana przez rozwój sztucznej inteligencji, dodatkowo zniechęca do podejmowania długoterminowych zobowiązań, jakim jest posiadanie dziecka.
Źródło: https://www.rmf24.pl/nauka/news-stabilna-praca-mieszkanie-wsparcie-partnera-i-rodziny-kluczo,nId,8037287
